Spaarlampen zijn ongezond

Nieuws | Spaarlampen mogen dan al goed zijn voor het milieu, een gezond alternatief voor gloeilampen en halogeen spots zijn ze alleszins niet. Integendeel ! De spaarlamp blijkt zelfs ronduit een gevaar te vormen voor de volksgezondheid, want de energiezuinige lichtbron stoot kankerverwekkende stoffen uit, zo blijkt uit Duits onderzoek.

Door Pickx

Gepubliceerd op 06.02.12

2min

Spaarlampen mogen dan al goed zijn voor het milieu, een gezond alternatief voor gloeilampen en halogeenspots zijn ze alleszins niet. Integendeel ! De spaarlamp blijkt zelfs ronduit een gevaar te vormen voor de volksgezondheid, want de energiezuinige lichtbron stoot kankerverwekkende stoffen uit, zo blijkt uit Duits onderzoek.

Giftige materialen

De onderzoekers van het Alab Laboratorium in Berlijn waarschuwen de spaarlamp niet te lang aan te laten, omdat de lamp kankerverwekkende materialen als fenol, naftaleen en styreen uitstoot. Dat is vooral gevaarlijk als mensen met hun hoofd in de buurt van de brandende lamp komen, aldus Peter Braun, die het onderzoek leidde.

Zuinig

In België en de rest van de EU worden steeds meer spaarlampen verkocht, vooral omdat de ouderwetse gloeilamp verboden wordt. Vanaf 2012 moeten alle gloei- en halogeenlampen van de markt verdwenen zijn. Deze maatregel werd genomen omdat de gloeilamp te energieverspillend zou zijn.

Kwikdampen

Het was al langer bekend dat de spaarlamp, die veel duurder maar ook veel zuiniger is dan de gloeilamp, kwikdampen bevat. Dat kan een gevaar betekenen voor de volksgezondheid als deze afvalstof vrijkomt. De Federatie van Ingenieurs in Duitsland adviseert om spaarlampen zo weinig mogelijk te gebruiken. "Ze moeten niet worden gebruikt in ongeventileerde ruimtes en al helemaal niet in de buurt van je hoofd," waarschuwt de branchevereniging.

Overheidscampagnes

In het Verenigd Koninkrijk zien ze alvast de ernst van de situatie in. "We moeten vervolgonderzoek doen om te kijken of de Duitse bevindingen kloppen," laat de universiteit van Portsmouth weten. Toch blijft de overheid, zowel in Groot-Britannië als in de rest van de EU, de spaarlamp promoten.

Huidallergieën

De Europese Unie wil tegen 2012 alle gloeilampen te verbieden, zodat de consument verplicht wordt om spaarlampen te kopen. Britse artsen zijn daar echter niet over te spreken en trekken fel van leer tegen die plannen. Ze pleiten ervoor om gloeilampen in bepaalde situaties toch toe te laten, bijvoorbeeld voor mensen met huidallergieën. Die mensen zouden last kunnen ondervinden van de spaarlampen door de UV-straling die deze afgeven.

Huidkanker

Bovendien hebben studies uitgewezen dat spaarlampen het risico op huidkanker verhogen. Een extra glazen omhulsel rond de spaarlamp kan overigens veel UV-straling tegenhouden, maar daar is de consument amper of niet van op de hoogte. Misschien een gat in de markt voor de cosmetica-industrie ? Zonnebrandolie met UV-block, speciaal voor het licht van spaarlampen...

Kwik

De Britse artsen zijn ook tegen de spaarlampen omdat ze kwik bevatten. Het gaat weliswaar om kleine hoeveelheden en het kwik komt alleen vrij als de lamp breekt, maar toch kunnen de gevolgen groot zijn. Als een lamp breekt, moet de kamer ontruimd en 15 minuten gelucht worden. Maar zelfs dan kunnen de kwikconcentraties enkele weken later nog steeds erg hoog zijn. Tapijten, gordijnen en andere stoffen kunnen het kwik opnemen en nog lange tijd giftige dampen afgeven.

Straling

Er is ook een probleem met de elektromagnetische straling die door spaarlampen wordt veroorzaakt. De straling blijkt tot op één meter afstand nog heel hoog te zijn.

Kleur

Ook de kleur van spaarlampen is anders. Dat klinkt misschien net echt verontrustend, maar ook dat is niet zo onschuldig. Gloei- en halogeenlampen zijn lichtbronnen die de kleur van onze leefomgeving perfect laten zien, net als natuurlijk daglicht. Bij het 'natuurlijke' kunstlicht van gloei- of halogeenlampen krijgen onze hersenen de nodige rust. Bij synthetisch licht echter willen onze hersenen de ontbrekende lichtkleuren aanvullen. Dat geeft onrust, juist op het moment dat we de hectische dag achter ons willen laten.

Migraine

Van synthetisch licht en licht met veel blauw en uv zijn de gezondheidsaspecten nog niet voldoende bekend. Er zijn mensen die huidziekten of migraine krijgen van spaarlampen. Blauw licht kan slaapstoornissen veroorzaken omdat er geen of te weinig melatonine aangemaakt wordt. Het bioritme raakt verstoord. Dergelijke informatie is bij het grote publiek echter nog te weinig bekend.

Vervuilend

Spaarlampen zijn niet alleen schadelijk voor onze gezondheid, maar ook voor het milieu. Terwijl de milieuvriendelijkheid toch juist het grote voordeel zou moeten zijn van deze lampen. Maar ook dat schijnt niet te kloppen. Het schadelijke UV-licht wordt namelijk opgewekt met behulp van kwikdamp en door fosfors in de buis. Dat gevaarlijke chemische afval wordt in de praktijk voor maar 25 tot 50 procent gerecycleerd. Met de vermeende milieuvriendelijkheid van spaarlampen valt het dus ook wel wat tegen. Zoals vaker bij 'groene' producten wordt de consument er een beetje ingeluisd. Het verbruik is vaak minder, maar de chemische eigenschappen van het product zijn des te vervuilender.