Is Yoko Ono echt de schurk in het verhaal van The Beatles?

In 1966 ontmoette het legendarische koppel elkaar voor het eerst. Ze werden dolverliefd op elkaar, niets leek hen uit elkaar te krijgen. De twee waren op dat moment al getrouwd, maar zetten hun relatie toch door en maakten het nieuws pas anderhalf jaar na hun eerste ontmoeting bekend. De constante aanwezigheid van de Japanse artieste aan de zijde van John Lennon werd niet goed ontvangen door de fans. Al snel raakte ze meer en meer betrokken bij het wel en wee van de Fab Four. Ze was aanwezig bij de hoogtepunten van The Beatles en kwam ook prominent in beeld. Bovendien stond John Lennon erop dat hij zijn vrouw mee naar de opnamestudio nam. In de studio nam Yoko allesbehalve een passieve rol aan: ze gaf graag haar mening, uitte soms kritiek en gaf de bandleden nieuwe ideeën. Voor velen is haar alomtegenwoordigheid een van de factoren die het uiteenvallen van de Beatles hebben veroorzaakt. Het is echter te kort door de bocht om te zeggen dat Ono de hoofdoorzaak is van de breuk tussen de Fab Four, want al voor haar komst waren er spanningen aanwezig binnen de Liverpoolse band.

Onrust

Het was niemand minder dan Ringo Starr die als eerste de band verliet in 1968, midden in de opnames van 'The White Album'. Daarna volgde George Harrison, hij wilde graag zijn eigen nummers opnemen. Na de dood van manager Brian Epstein in 1967 raakten The Beatles in woelig financieel en juridisch vaarwater, een situatie die de bandleden meer en meer uit elkaar dreef. Met de wetenschap dat John Lennon en Yoko Ono toen nog maar een jaar samen waren, is het daarom wat bij de haren gegrepen om te zeggen dat de Japanse de oorzaak van de breuk van The Beatles was. Ook al werd ze door sommigen een heks genoemd, was haar creativiteit en aanwezigheid niet zonder nut voor de Fab Four.

Muze

Eind jaren zestig werd John Lennon geplaagd door een permanente droefheid. Zijn huwelijk met Cynthia Powell viel uit elkaar en hij had donkere gedachten. Lennon stond onder constante stress en de druk van de roem van de Beatles, daarover schreef hij zelfs de toekomstige hit 'Help', als noodkreet aan de wereld. In het lied stelt hij openlijk dat hij permanent onzeker en depressief is en iemand nodig heeft die hem helpt om met beide benen op de grond te blijven. Op dat moment verschijnt zijn toekomstige muze in zijn leven. Bassist Klaus Voorman, die later lid zou worden van de nieuwe formatie Plastic Ono Band, geeft toe dat "alles veranderde toen Yoko kwam, ze gaf John alles wat hij nodig had en hij werd een ander mens. Het was niet alleen een liefdesrelatie tussen twee tortelduifjes, het was ook een artistieke fusie. De meeste composities van John Lennon werden sterk beïnvloed door zijn partner. Tracks die duidelijk naar haar verwijzen zijn: 'I'm so tired', 'Happiness is a warm gun', 'Yer Blues', 'Julia', 'Revolution 9' en vele andere. Zelfs Paul McCartney gaf toe dat Ono hem pushte om een betere performer te worden. "Niemand had hem ooit zo gepusht", zei hij.

Haar artistieke touch

Haar aanwezigheid tijdens de repetities van de band had zeker invloed op het werk van The Beatles. Voor 'Dig a Pony' zijn zelfs haar woorden gebruikt. Hoewel het nummer wordt toegeschreven aan Lennon/McCartney, zijn de onzinnige teksten haar eigen werk. Ze heeft er echter nooit de eer voor opgeëist. De Japanse is zelfs te horen in 'The Continuing Story of Bungalow Bill'. Voorts heeft ze geholpen met de productie van enkele van de grootste hits van de Fab Four, zoals de beroemde albums 'The White Album', 'Abbey Road' en 'Let it Be'.

Op 20 maart 1969 trad het paar in Gibraltar in het huwelijk. Omdat ze wisten dat hun huwelijk veel publiciteit zou krijgen, besloten ze de gelegenheid aan te grijpen om de wereldvrede te bevorderen. De Vietnamoorlog woedde op dat moment. Ze spendeerden de week van hun huwelijksreis door te protesteren in het bed van de presidentiële suite van het Hilton Hotel in Amsterdam. Ze lanceerden hun beroemde 'Bed-in for Peace' campagne en nodigden journalisten en media uit. Deze laatsten waren zelfs getuige van de live compositie van wat het vredeslied 'Give peace a chance' zou worden. Net thuis schreef John Lennon over dit ongelooflijke vredesavontuur in het nummer 'The Ballad of John and Yoko'. Het nummer bereikte al snel de eerste plaats in de Britse hitparade en bracht de band weer op dreef.

Toen de band in 1970 officieel uit elkaar ging, begon John Lennon een solocarrière met steun van zijn vrouw. Het paar werkte vervolgens samen aan vele muzikale projecten. In 1971 namen ze op wat hun grootste hit zou worden: het album 'Imagine' en het gelijknamige nummer. Het nummer werd in 2017 zelfs uitgeroepen tot 'lied van de twintigste eeuw'. Opmerkelijk: pas in dat jaar werd Ono vermeld als medeschrijver van de hit. Dat gebeurde op basis van een interview met Ono dat werd opgenomen op 6 december 1980, twee dagen voor de moord op John Lennon. De ex-Beatle gaf daar omonwonden toe dat 'Imagine' moet bekeken worden als een Lennon-Ono nummer. "De tekst en het concept kwamen grotendeels van Yoko. Maar in die tijd was ik een beetje meer egoïstisch, een beetje meer macho, en ik liet haar bijdrage min of meer achterwege. Het idee voor 'Imagine' kwam rechtstreeks uit 'Grapefruit', een boek dat ze heeft uitgegeven. In dat boek zitten een heleboel verhalen met het 'Imagine'-thema. Daarom moet ik Yoko vermelden als medeschrijfster, iets wat al veel eerder had moeten gebeuren", aldus Lennon. Sindsdien blijft Yoko Ono de nagedachtenis van haar overleden man verdedigen.

Lees meer over Yoko Ono, John Lennon en The Beatles:

• De laatste dag van een onsterfelijke zanger 
• Vijf parels van The Beatles die je misschien nog niet kent